Lachen: het beste medicijn (MD - 2000/nr5)
DE MEEST REVOLUTIONAIRE DAAD DIE IEMAND KAN STELLEN, IS GELUKKIG
TE ZIJN. IK DOEL NIET OP MOMENTEN VAN VREUGDE ALS GEVOLG VAN POSITIEVE
ERVARINGEN IN HET LEVEN, MAAR OP EEN BASISPATROON VAN VOORTDUREND
GELUK.
Om elke dat gelukkig te kunnen zijn is er geen grotere inspanning
nodig dan om niet ongelukkig te zijn; het is in belangrijke mate
een keuze.
De laatste vijfduizend jaar lijkt het menselijke bewustzijn evenwel
te worden gedomineerd door lijden en ongeluk, met de basisgedachte
dat het leven een strijd is. Dit kan echter veranderen. We kunnen
ervoor kiezen om uit te gaan van geluk, en vreugde een rol te
laten spelen in al onze gedachten, gevoelens en handelingen.
Als we ons leven baseren op geluk, zijn pijnlijke gebeurtenissen
niet uitgesloten. Integendeel, verdriet en negatieve emoties zullen
optreden in de context van een groots en gelukkig leven. Mijn
hoop is, dat je vrijelijk uiting geeft aan zulke gevoelens, want
zodra je dat doet, zul je merken dat ze plaats maken voor vreugde.
Het streven naar geld en macht heeft in onze maatschappij geleid
tot verveling, eenzaamheid en angst voor de context waarin velen
van ons leven. De krantenkoppen schreeuwen elke dag pijn uit,
terwijl slechts in de kantlijn verslag van goed nieuws wordt gedaan.
En niet focust op negatieve emoties, zoals achterdocht, nijd en
ongeluk. We zijn zo gewend geraakt aan pijn, dat velen van ons
geloven dat een gelukkig ebestaan ongewenst of zelfs saai is.
Ik ben geïnteresseerd in geluk omdat ik arts ben. Hoewel
psychiatrie de wetenschap van de geest is, ben ik niet in staat
gebleken om in vakliteratuur zelfs maar een paragraaf te vinden
die aan geluk gewijd is. Artsen hoor ik nooit geluk voorschrijven
aan mensen die mentaal instabiel zijn, wat in mijn visie allen
ongelukkige mensen zijn. Advertenties voor rustgevende middelen
en gesprekstherapie zzijn er voornamelijk op gericht mensen te
helpen met hun problemen om te gaan. Alleen als je uitgaat van
pijn, ben je in staat om je op zulke kleine doelen te richten.
Velen van ons ervaren pijn in onze relaties en kunnen daardoor
zowel mentaal als fysiek minder goed functioneren. Stress die
wordt veroorzaakt door slechte relaties, kan de bloeddruk doen
stijgen en tot een maagzweer, rugpijn, medicijnmisbruik en angst
leiden. Als arts ben ik ervan overtuigd, dat het voor je gezondheid
belangrijk is om gelukkig te zijn, en dat dit wellicht de belangrijkste
bepalende factor is. In Head first: the biology of hope
heeft Norman Cousins dit verband goed gedocumenteerd. Als je de
ziekte behandelt en niet naar de bron van de pijn kijkt, is dat
grove nalatigheid. Een psychiater kan je helpen om elke mogelijke
oorzaak van pijn te zoeken, maar kan, behalve als hij zich ook
op positieve ervaringen in je leven richt, geen geluk en
daarmee een betere gezondheid bewerkstelligen.
Als je het leven ziet als een spel, wordt leven automatisch leuk.
En maak je ruimte voor verwondering, nieuwsgierigheid en enthousiasme.
Het belangrijkste ingrediënt in mijn persoonlijke recept
voor geluk zijn mijn vrienden. Iedereen heeft vrienden nodig en
mensen met wie je plezier kunt maken. Als het hen slecht gaat,
zeggen mensen dat ze blij zijn dat ze op enkele vrienden kunnen
vertrouwen. Voor mensen die gelukkig zijn, kan echter elke levende
ziel iets aan hun leven toevoegen.
De enige levenslange relatie die heilig is verklaard in onze maatschappij,
is het huwelijk. Mensen die een huwelijk aangaan, behouden echter
zelden het element van spel. In al te serieuze grappen wordt over
het huwelijk gesproken als verlies van vrijheid. Als je uitgaat
van geluk, is het huwelijk de basis voor vrijheid. Een berperkte
visie belet de liefde niet alleen om voort te duren, maar ok om
jaar na jaar te groeien. In plaats van over de vreugde die het
huwelijk kan brengen, horen we veel vaker over de pijn, alsof
dit inherent is aan volwassenheid. Enthousiaste vreugde wordt
vaak als iets van kinderen beschouwd alsof dit iets zou
zijn waar je voerheen moet groeien.
Een hobby is in feite georganiseerd geluk, een persoonlijke beslissing
om een bepaald aspect van het leven te onderzoeken. Als je uitgaat
van geluk, worden alle aspecten van het leven hobby's, inclusief
werk en het gezinsleven. Over het algemeen besteden mensen echter
weinig aandacht aan hun interesses als zij verdrietig of bang
zijn. Dit is echter nu juist het moment om gebruik te maken van
de therapeutische waarde van hobby's, die niet alleen een middel
zijn om je te ontspannen, maar ook om vriendschappen te ontwikkelen.
Lachen is het toppunt van geluk. En een van de belangrijkste manieren
om pijn te verwerken. In een gezondere wereld zou humor een manier
van leven zijn. Mensen hunkeren naar humor, dus als je hen aan
het lachen kunt maken, zal hun dank de kroon zijn op jouw leven.
Dr. Patch adams geeft leiding aan het Gesundheit Institut
en is inspiratiebron voor een lachfilm met de acteur Robin Williams.
Vandaar dat we hier nog wat stukjes hebben toegevoegd om het lachen te bevorderen: